Congressen

Frits Verhoef studeerde Technische Natuurkunde aan de TU Delft en wordt gezien als een pionier in de energietransitie. In 2006 richtte hij een bedrijf op in zonnepanelen en bouwde mee aan de energietransitie. Tegenwoordig is hij impact-ondernemer, auteur, docent en is hij lid van de Raad van Toezicht van Follow-This. Na ‘Lef en moed’ (2018) verscheen deze zomer zijn tweede boek ‘Verhalen voorbij de toekomst’.
“Ergens in mijn jeugd. Mijn ouders waren beiden politiek actief en bezig met het milieu. In die tijd, jaren zeventig en begin jaren tachtig, was daar veel aandacht voor. Met de oliecrisis van 1973 nog vers in het achterhoofd.”
“Mijn vader hield het gasverbruik van het gezin bij op millimeterpapier. Als kinderen werden we erin getraind om met oog op het gasverbruik de deur achter je dicht te doen. Na het overlijden van mijn vader vond ik in zijn huis wel anderhalve meter aan boeken over milieuproblematiek. Dat was het gesprek aan tafel en onbewust het zaadje dat mij die richting op stuurde.”
“De eerste tien jaar na mijn studie heb ik in het corporate leven doorgebracht, toen kwam het moment dat ik bedacht iets te willen doen met meer zingeving. Via, via ben ik op het spoor van duurzame energie terechtgekomen. Dat was nog voor Al Gore de Nobelprijs voor de Vrede ontving voor zijn inspanningen om klimaatverandering onder de aandacht te brengen.”
“Mijn missie om met duurzame energie aan de gang te gaan, vanuit de motivatie om iets aan de CO2-uitstoot te doen, had ook een link met mijn TU-achtergrond waar je leert om oplossingen te bedenken.”
“Energietransitie was het onderwerp van mijn eerste boek. Ik wilde mensen er bewust van maken dat de materie heel groot is. Ik dacht als tech-optimist toen nog dat we dat varkentje wel zouden wassen.”
“Jaren erna kwam ik tot het inzicht dat het eigenlijk helemaal niet klopt. Dat ik twintig jaar heb bijgedragen aan de enorme groei van de duurzame energie is op zich goed nieuws. Het slechte is dat we in die tijd meer olie zijn gaan gebruiken dan dat we met duurzame energie opwekken.”
‘Met het model van Eisenstein viel alles voor mij op zijn plek’
“Dat bracht mij tot dit inzicht: als we niet het gesprek gaan voeren over minder energie, dan kunnen we windmolens blijven bouwen en zonnepanelen blijven plaatsen tot we een ons wegen. We gaan het probleem ermee niet oplossen.”
“Ook met het besef dat er grondstoffen nodig zijn om al die windmolens, laadpalen en zonnepanelen te maken. We plaatsen dingen zonder ons af te vragen hoe eindig ie grondstoffen zijn of waar ze vandaan komen. Voor mij een trigger om erin te duiken. Dat noem ik de ‘Verhalen voorbij de toekomst’.”
“De basis van mijn relaas is een model van de Amerikaanse filosoof Charles Eisenstein. Hij stelt dat maatschappelijke problemen symptomen zijn van systemen die rusten op verhalen. Met alleen symptoombestrijding – CO2-uitstoot verminderen, de plastic soep aanpakken, et cetera – bereik je niet je doel. Je moet van onderaf beginnen, de basis.”
“Laten we het roken nemen. Daar willen we als maatschappij vanaf. Dus wat gebeurt er? We gaan reguleren om in te dammen. Prijzen omhoog, een verbod op roken in publieke ruimtes. De tabaksindustrie beantwoordt dit met iets nieuws: vapen. Nu moet dit weer gereguleerd gaan worden.”
‘Energietransitie… Hoeveel is er al over geschreven, hoe vaak hebben we het erover. Elke dag in het nieuws, breed bekend en ingedaald dus. De leerlingen die ik over het onderwerp doceer, behoeven geen introductie. Wat schetst mijn verbazing toen ik recent voor een hoogopgeleid gehoor stond en verschillende aanwezigen het begrip toch graag uitgelegd wilden hebben. Want hoe zat het ook alweer? Fossiele brandstoffen, uh… We hebben nog een weg te gaan.’
“Maar het verhaal dat hieronder ligt, is dat het blijkbaar oké is dat de aandeelhouders van deze industrie dit kunnen doen. Zoveel mogelijk mensen aan het roken krijgen om zoveel mogelijk geld te verdienen. Dat is de basis, het verhaal, om aan te pakken.”
“We zullen op andere manieren naar het eigenaarschap moeten kijken. Veel mensen denken dat het een soort wetmatigheid is, maar we hebben het zelf bedacht dat de aandeelhouder de macht heeft. Met het model van Eisenstein viel alles voor mij op zijn plek.”
“Een scène uit de recent verschenen film ‘How to live on earth’ laat ik mijn gehoor graag zien omdat het zoveel duidelijk maakt. In een van de grootste perenboomgaarden ter wereld in China zijn duizenden mensen in de bloesemtijd in de weer om de bloesem op te vangen. Er zijn machines gemaakt om de pollen eruit te distilleren, fabriekshallen vol. Vervolgens gaan zij met kommetjes vol stuifmeel terug naar de boomgaard om te bestuiven. Nu zetten ze ook drones in.”
‘Dit stukje dominee zit zeker nog in mij, maar uiteindelijk werkt het contraproductief’
“Het onderliggende probleem is natuurlijk dat er geen bijen meer zijn om dit werk te doen. We lossen iets op – symptoombestrijding - maar het probleem blijft. Terwijl de vraag moet zijn: hoe krijgen we de bij terug? Door geen pesticiden te gebruiken.”
“Door het verhaal te kennen, kunnen we misschien met zijn allen de verandering inzetten. Het is de enige manier om alle crisissen die we op deze aarde hebben op te lossen.”
“Toen het over energietransitie ging, kwam de interesse veelal uit de hoek van energiebedrijven en netbeheerders. Dit tweede boek is veel breder. Veel grote bedrijven zouden hier profijt van kunnen hebben. Daar werken mensen die vaak maar een klein stukje van de hele energiepuzzel doen, waardoor de blik op het grote geheel er niet automatisch is. Als verbanden duidelijk zijn, ontstaan betere oplossingen en dat kan weer leiden tot betere producten voor een betere toekomst.”
“Mijn enthousiasme en een dosis humor. Ik presenteer bijvoorbeeld een lijn van een ineenstorting om de noodzaak van verandering aan te geven. Vanuit het idee van als we het nu maar goed doen, voorkomen we ineenstorting.”
“De meeste mensen denken aan iets als een atoombomontploffing, de grote ramp waarmee het in één keer klaar is. Dan laat ik zien dat het om een lángzame ineenstorting gaat. En weet u wat dit plaatje is? De UEFA co-efficiënt van Ajax die steeds lager wordt vanaf de jaren zeventig. Haha, dat onthouden ze wel.”
“Ook te groot, maar wij doen thuis ons best. Niet vliegen, alles met de trein en fiets. Ik eet geen vlees, wat ik overigens geen enkel offer vind. Er was een tijd dat ik heel erg de neiging had om mensen te overtuigen om mijn voorbeeld te volgen, daar blijf ik nu van weg. Dit stukje dominee zit zeker nog in mij, maar uiteindelijk werkt het contraproductief.”
“Als mensen zijn we heel erg afgedreven van wat en wie we zijn. In gemeenschap leven met elkaar en met de natuur, zoals de mens dat altijd heeft gedaan. Ik hoop dat we de verbinding met elkaar en met de natuur waarvan we echt onderdeel zijn, hervinden. Als ons dát lukt, dan geloof ik dat we heel goed in staat zijn om de juiste beslissingen te nemen.”
“Transitie moeten we voor een heel groot deel in onszelf maken. Die paar zonnepanelen en die windmolens, dat komt dan wel.”
Er zijn nog geen reacties.
Je moet ingelogd zijn om een reactie te plaatsen.