EK Judo 2027: een toernooi als versneller

Van 15 tot en met 18 april 2027 strijden Europa’s beste judoka’s in Omnisport Apeldoorn om de Europese titels. Het is voor het eerst in 22 jaar dat een EK judo voor senioren in Nederland neerstrijkt. Achter de schermen werkt een kernteam van eventprofessionals aan een toernooi dat meer moet zijn dan sport alleen: dat een klassieke sport van een eigentijdse beleving voorziet én maatschappelijke programma’s in Gelderland een flinke duw geeft.

De kiem ligt in Den Haag, waar hetzelfde team in 2023 het EK judo onder 21 jaar organiseerde. “Sporttechnisch en organisatorisch een groot succes”, blikt Micha van Herk terug. Van Herk, oud-lid van de nationale judoploeg, leidt event-marketingbureau iqagency, dat al als consultant voor Judo Bond Nederland (JBN) werkte en onlangs de huisstijl en website van de bond vernieuwde. Na het jeugd-EK onderzocht het team met de JBN en de Europese Judo Unie (EJU) of een senioren-EK in Nederland haalbaar was.

De bidprocedure en het lobbyen kostten bijna twee jaar. “Je gaat een rondje langs de velden”, zegt Van Herk. “Rotterdam, Den Haag, Amsterdam, zelfs Maastricht.” Het werd Apeldoorn, en daarmee Gelderland. “Een EK vraagt altijd een investering. Gelderland sloeg direct aan op het maatschappelijke activatieprogramma.”

Topsport als middel

Dimitri Bonthuis, binnen het kernteam verantwoordelijk voor marketing en communicatie, legt uit waarom die klik er was. “De provincie Gelderland gelooft heel erg in de mogelijkheid om met topsportevenementen maatschappelijke doelen te halen. Ze hebben een aantal kernsporten benoemd, maar kijken ook om zich heen welke andere evenementen goed in de provincie passen.” 

Atletiek, wielrennen en volleybal staan bij Gelderland bovenaan, maar volgens Van Herk heeft gedeputeerde Helga Witjes met haar team ook het judo-EK nadrukkelijk omarmd.

Naast de provincie is het ministerie van VWS de belangrijkste financiële steunpilaar. “Zonder hen komt het helemaal niet van de grond”, aldus Van Herk.

Concurrenten in de bidfase waren Israël en Turkije. Volgens Van Herk waren het de versterkte band met de EJU, het maatschappelijke karakter en de aanpak die de doorslag hebben gegeven. “Judo is een vrij klassieke sport. Onze benadering ligt meer in de belevingssfeer, en dat sprak de EJU erg aan.”

Organisator, geen promotor

Het bureau schreef als architect van het bid de plannen en de begroting en legde de contacten met ministerie en provincie. Voor de uitvoering is een stichting opgericht, met een bestuur dat het team ook kritisch toetst. 

Van Herk maakt daarbij een helder onderscheid. “We treden niet op als promotor die de tickets op eigen risico verkoopt. Wij zijn echt de uitvoerende partij. Dat is toch een verschil tussen promotor en organisator.”

Het kernteam kent elkaar van eerdere grote evenementen. Bonthuis werkt onder meer voor het ABN AMRO Open en de Formule 1 in Zandvoort; head of event production Justin Latupeirissa produceerde eerder de Grand Prix Judo en het EK Junioren onder 23 in Den Haag en werkte bij Red Bull Nederland en ook Rob Langenberg en Mariëlle Snethlage uit het kernteam hebben hun sporen in de evenementenwereld verdiend.

Leren vallen

Het maatschappelijke programma richt zich onder meer op ouderen. “Iedere vijf minuten belandt er in Nederland een vijfenzestigplusser op de spoedeisende hulp door een valpartij”, zegt Bonthuis. “En niemand weet beter hoe je moet vallen dan een judoka.” 

Het team bedacht daarvoor geen eigen programma, maar haakte aan bij het bestaande ZekerBewegen van de JBN, waarin ouderen leren veilig te bewegen en een val op te vangen. 

Dat programma wordt nu breed uitgerold in Gelderland. Bonthuis: “Zo krijgen ouderen meer vertrouwen om de straat op te gaan en hun sociale leven te onderhouden.” De aftrap vond op 1 oktober plaats in Apeldoorn, met toernooidirecteur en olympisch kampioen Mark Huizinga.

De tweede campagnelijn is Judo voor de Toekomst, die in januari van start gaat. Via een schoolprogramma, ontwikkeld door een oud-judoka, krijgen kinderen van groep 1 tot en met 8 in heel Gelderland judolessen, met een finale tijdens het EK. Het draait om bewegen én weerbaarheid. “Judo is bovendien een toegankelijke sport die niet duur is om te beoefenen”, zegt Bonthuis. 

Een derde programmaonderdeel, rond veilig sporten, inclusiviteit en het voorkomen van misstanden, wordt nog uitgewerkt.

“Dit moet dienen als versneller van wat er al is”, benadrukt Bonthuis. Met de provincie en ministerie wordt ook de impact gemeten, met nadruk op de sociale effecten. “Stel dat het straks niet iedere vijf maar iedere zes minuten gebeurt. Wat levert dat op aan gezondheidswinst en zorguren?”

Finales na werktijd

Ook in de publieksbenadering wil het team het anders doen. Omnisport biedt plek aan zo’n 3.500 bezoekers per dag. De kaartverkoop zit inmiddels op bijna 40 procent van de doelstelling. Na de judobeoefenaars en clubs richt de verkoop zich nu op een breder publiek en ook op België en Duitsland. 

Bonthuis: “Iedere dag zijn er medailles te winnen. Voor niet-kenners is dat aantrekkelijk. Je weet van tevoren dat je iemand Europees kampioen ziet worden.” 

De finaleblokken beginnen doordeweeks om 18.00 uur en in het weekend om 17.00 uur, zodat bezoekers na het werk nog kunnen aanschuiven. In de conservatieve judowereld zijn de late finales uitzonderlijk.

Dat 2027 een pre-olympisch jaar is, helpt ook. Van Herk: “Dan weet je vrijwel zeker dat je de top tien van iedere gewichtsklasse in huis hebt, omdat deelname punten oplevert voor de kwalificatie. Dan hoef je geen echte kenner te zijn van de sport om te kunnen genieten van iemand die je een heel mooi punt ziet maken. En dat is de groep mensen die we ook willen bereiken.”

Beleving binnen de lijntjes

De productie loopt al een half jaar; eind maart moeten de draaiboeken klaarliggen. Libéma-locatie Omnisport Apeldoorn maakt het relatief eenvoudig, zegt Latupeirissa. “Het is een locatie die is ingericht op topsport, en Libéma kent dit soort evenementen. Dat scheelt enorm.” 

Het team schaalt op met eventmanagers en vrijwilligers uit de judowereld. “Die nemen we vooraf in sessies mee in het EK-verhaal, niet alleen een dag van tevoren.”

De grootste puzzel ligt bij de beleving. “Judo is een klassieke sport waarin eigenlijk alleen de sport telt”, zegt Latupeirissa. “Wij Nederlanders willen er wel dat stukje entertainment in hebben.” Licht, geluid en fanbeleving tussen de partijen door: alles moet ter goedkeuring langs de EJU. “Dat zijn ze niet gewend. We doen voorstellen, zij reageren en ik denk dat we ergens in het midden uitkomen.” Of dat nu een lichtshow wordt of een optreden van een bekende artiest, ligt nog open.

Ook de eigen judohistorie krijgt een plek. De EK-teaser draait om ‘oude helden en durven dromen’, over onder meer de vier Nederlandse olympische kampioenen Anton Geesink, Wim Ruska, Mark Huizinga en Angelique Seriese, en tijdens het toernooi volgt een avond voor oud-kampioenen.

Na een bezoek deze zomer aan het EK in Tbilisi zag het team vooral hoever Nederland als eventland is op het gebied van productie en techniek en meer bezig is met het creëren van een beleving zowel voor het publiek als de atleten zelf. 

“Daarom verwacht de EJU ook dat de lat bij ons hoger ligt”, aldus Van Herk. “Ze spreken het niet uit, maar ze verwachten het wel.”

---

 

Een eventmarketingbureau als EK-organisator

Een Europees kampioenschap wordt in Nederland doorgaans georganiseerd door een sportbond met een gespecialiseerd sportevenementenbureau. Dat een eventmarketingbureau de kar trekt, is dan ook bijzonder. Bij het EK Judo 2027 is dat toch het geval. iqagency, het bureau van Micha van Herk, schreef het bid, maakte de begroting en coördineert nu de organisatie.

Deze bijzondere rol kent een persoonlijk motivatie. Van Herk zat als judoka in de nationale ploeg en bleef altijd aan de sport verbonden. Zijn bureau werkte al als consultant voor Judo Bond Nederland en vernieuwde de huisstijl, website en campagne van de bond. Het EK onder 21 jaar in Den Haag in 2023 bracht de ambitie van de bond in een stroomversnelling. “Het stond al lang op mijn bucketlist om een EK judo naar Nederland te halen”, zegt Van Herk.

“Voor de organisatie van het EK brengen we de juiste expertise uit de markt samen”, vertelt Van Herk. “Zo bouwen we een team van professionals waarin iedereen vanuit zijn eigen specialisme bijdraagt.”

Het EK in Apeldoorn is voor hem een uniek project, waarin zijn achtergrond als oud-atleet en de expertise van iqagency samenkomen. “Als oud-atleet sta je dicht bij de sport en de bond. Vanuit onze oorsprong als eventmarketingbureau weten we hoe we sport, merken en publiek met elkaar kunnen verbinden. Bij dit EK komt dat allemaal samen. We kijken daarbij ook naar toekomstige kansen die aansluiten bij onze expertise en ambities.”